Nhiều anh em tìm đến tôi và hỏi: “Bác sĩ ơi, tôi không hút thuốc, rất ít rượu bia, sức khỏe nhìn chung cũng bình thường. Vậy tại sao chuyện chăn gối vẫn không được như trước?” Đây là một câu hỏi tôi gặp khá thường xuyên trong quá trình tư vấn nam khoa.
Thực tế, không hút thuốc và hạn chế rượu bia là những thói quen rất tốt, nhưng chưa có nghĩa là anh em đã loại bỏ hết các yếu tố nguy cơ gây rối loạn cương. Để có một phản ứng cương bình thường, não bộ, thần kinh, hormone, mạch máu và tâm lý phải phối hợp nhịp nhàng. Chỉ cần một hoặc nhiều yếu tố trong số này gặp vấn đề, khả năng cương và duy trì độ cương đều có thể bị ảnh hưởng.
Dưới đây là 4 yếu tố tôi cho rằng nhiều anh em đang bỏ qua:
1. Căng thẳng kéo dài, đầu óc lúc nào cũng “quá tải”
Công việc áp lực, chuyện tiền bạc, gia đình hay những lo lắng kéo dài có thể khiến cơ thể khó bước vào trạng thái thư giãn cần thiết cho hoạt động tình dục. Đặc biệt, nếu anh em từng có một vài lần cương không tốt, rất dễ xuất hiện tâm lý: “Không biết hôm nay mình có cương được không?”
Càng chú ý vào khả năng cương, càng sợ thất bại thì sự lo lắng càng tăng. Khi đó, phản ứng tình dục tự nhiên lại càng khó diễn ra. Đây có thể tạo thành một vòng xoắn tâm lý: một lần cương kém → lo lắng → lần sau càng khó cương → lại càng mất tự tin.
Vì vậy, khi đánh giá rối loạn cương, tôi không chỉ hỏi về cơ thể mà còn quan tâm đến stress, tâm lý và những áp lực trong cuộc sống của anh em. Hướng dẫn EAU cũng ghi nhận các yếu tố tâm lý như lo âu, trầm cảm và vấn đề liên quan đến hiệu suất tình dục có thể góp phần vào rối loạn cương.
2. Ngủ ít, ngủ muộn trong thời gian dài
Đây là yếu tố rất nhiều anh em trẻ và trung niên xem nhẹ. Có người ban ngày đi làm căng thẳng, tối về lại sử dụng điện thoại, máy tính đến khuya, mỗi đêm chỉ ngủ khoảng 4–5 tiếng nhưng vẫn nghĩ: “Tôi không hút thuốc, không uống rượu thì chắc sinh lý phải tốt.” Không hẳn như vậy.
Rối loạn giấc ngủ và một số vấn đề liên quan đến giấc ngủ có mối liên hệ với rối loạn cương. Đặc biệt, nếu ngủ kém đi kèm thừa cân, ít vận động hoặc nghi ngờ ngưng thở khi ngủ thì càng cần chú ý. EAU hiện cũng liệt kê các rối loạn giấc ngủ trong nhóm yếu tố có liên quan đến rối loạn cương.
Vì vậy, nếu anh em đang gặp tình trạng khó cương nhưng lại thường xuyên thức khuya, ngủ không đủ, ngủ không sâu thì đừng chỉ nghĩ ngay đến testosterone.
3. Ngồi quá nhiều, vận động quá ít
Đây là tình trạng rất phổ biến ở nam giới làm việc văn phòng. Sáng ngồi trên ô tô hoặc xe máy đi làm, đến công ty ngồi trước máy tính 7–8 tiếng, tối về lại ngồi hoặc nằm xem điện thoại. Ngày này qua ngày khác, cơ thể gần như không có hoạt động thể chất đáng kể.
Trong khi đó, sức khỏe mạch máu đóng vai trò rất quan trọng đối với khả năng cương. Các hướng dẫn nam khoa hiện nay ghi nhận thiếu vận động, béo phì và các yếu tố nguy cơ tim mạch có liên quan đến rối loạn cương; thay đổi lối sống, đặc biệt tăng hoạt động thể chất và kiểm soát cân nặng, có thể giúp cải thiện chức năng tình dục ở một số nam giới.
Vì vậy, nếu anh em ngồi cả ngày nhưng lại mong “phong độ” tốt chỉ bằng một vài sản phẩm bổ sung thì chưa chắc đã giải quyết được gốc vấn đề.
4. Đường huyết, huyết áp và mỡ máu đang có vấn đề
Đây mới là điều khiến nhiều anh em bất ngờ. Rối loạn cương đôi khi không chỉ là vấn đề ở “cậu nhỏ”, mà có thể là dấu hiệu cho thấy sức khỏe mạch máu và chuyển hóa đang cần được quan tâm.
Các yếu tố như đái tháo đường, tăng huyết áp, rối loạn lipid máu, béo phì và hội chứng chuyển hóa đều được ghi nhận có liên quan đến rối loạn cương. Đặc biệt, hệ thống mạch máu ở dương vật rất quan trọng đối với quá trình cương. Khi sức khỏe mạch máu bị ảnh hưởng, khả năng đáp ứng cương cũng có thể suy giảm. Tuy nhiên, tôi muốn nhấn mạnh: Không phải cứ cholesterol cao là chắc chắn bị “yếu”, và cũng không phải cứ rối loạn cương là chắc chắn mắc bệnh tim mạch hay tiểu đường. Nhưng nếu tình trạng khó cương kéo dài, nhất là khi anh em có tăng vòng bụng, ít vận động, huyết áp cao, tiền sử gia đình mắc đái tháo đường hoặc bệnh tim mạch, thì nên trao đổi với bác sĩ để đánh giá sức khỏe tổng thể.
Thông thường, bác sĩ có thể cân nhắc kiểm tra huyết áp, đường huyết hoặc HbA1c, mỡ máu và testosterone buổi sáng tùy từng trường hợp. Đây cũng là những xét nghiệm được EAU khuyến nghị trong đánh giá nam giới có rối loạn cương.
Vì vậy, anh em đừng chỉ hỏi “uống gì để mạnh hơn”, mà hãy tìm xem vì sao khả năng cương của mình lại giảm.Không hút thuốc, ít rượu bia là điều rất tốt. Nhưng để duy trì sức khỏe tình dục lâu dài, anh em còn cần quan tâm đến giấc ngủ, stress, vận động, cân nặng và sức khỏe chuyển hóa.
Nếu tình trạng khó cương hoặc khó duy trì độ cương kéo dài, đừng ngại đi khám nam khoa. Tìm đúng nguyên nhân thường quan trọng hơn việc tự mua thuốc hay thực phẩm bổ sung để sử dụng.
